گردى بر آبى بيخته نور « 1 » از ترنج انگيخته * خوشه ز تاك آويخته مانند سعد الاخيبه « 2 » نارنگى و ليموى شيرين و بتاوى و نارنجش آمده ، به گيلاس و توت رسد ، باز هم ذلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ . باغ رشك بهشت « 3 » : از بناهاى مرحوم ميرزا نعيم لشكرنويس‌باشى نورى است ، در حدود سال 1240 و اند ، حصارى از چينه گل كشيد ، چندين خيابان تودرتو از چنار و عرعر و سفيددار و كبوده و بيد ساخته ، از درخت معمور داشته است و چندين جدول آب دائمى از ميان اين باغ جارى است ، عمارتى مختصر دارد ، يك ميل بيشتر شمالى شيراز است ، باغ تفرج است و بس * ميوه نمىدهد به كس باغ عفيف آباد « 4 » : آن هواى معتدل دارد كه هستى جاودان * چون بهشت ايمن ز سردى دى و گرماى تير آن را باغ گلشن نيز گويند به مسافت نيم فرسخ در جانب مغربى شيراز است ؛ ناربن رشك بت فرخار است * خاك چون غاليه تاتار است سبزه آزرم ده زنگار است * سوسنش همچو منهيان گويا نرگسش همچو عاشقان بيدار * رستنيهاش چون نبات بهشت ايمن از گردش خزان و بهار « 5 » درازاى آن از مشرق به مغرب نزديك به 500 ذرع ، پهناى آن نزديك به 250 ذرع شاه ، اين بنده را در خاطر است كه اين باغ صحرائى بود مسطح ، بىحصار ، خالى از عمارت و درخت ، جز چند درخت سرو كه در خيابان باقى بود و حوضى كه لبه و پاشويهاى آن از شش پارچه ساخته بودند و در سال 1280 و اند مرحوم ميرزا على محمد خان قوام الملك شيرازى اين باغ را به ضميمهء قنات مشهور به ليمك واقعه در صحراى قصر قمشه ، شمالى شيراز به مسافت دو فرسخ و نيم از ملاك آن خريد و قنات را تنقيه كرده ، مبادى آن را چندين شاخه نمود و بيشتر اين شاخه‌ها را سنگ‌بست كرده ، از چندين جا شتر گلو ساخته ، آب قنات را گذرانيده به بيرون دروازهء كازرون شيراز رسانيد و نصف تمام مجارى آب اين را فى سبيل اللّه وقف به محلات سردزك و لب آب و بالا كفت كرده ، در هر هفته سه روز و نيمى اين خيرات جاريه در اين محلات ، سارى و جارى است و دور اين باغ را حصارى از چينه گل كشيد و انواع درختان ميوه‌دار جز درخت نارنج و خرما را در آن بكاشت و خيابانهائى از سرو و صنوبر و چنار و بيد و

--> ( 1 ) . در ديوان منوچهرى : ( زر ) . ( 2 ) . منزل 25 از منازل قمر . ( سعد الاخيبه چهار ستاره است بر دست راست آبريز همچون پاى بط سه از آن بر كردار مثلث و چهارم كه سعد است ميان او و اين مثلث ( خبااش ) اى ( خانه‌اش ) التفهيم ص 112 . و ر ك : ديوان منوچهرى ، ص 423 . ( 3 ) . ر ك : آثار العجم ، ص 512 . ( 4 ) . ر ك : بافت قديمى شيراز ، ص 124 ، آثار العجم ، ص 519 . ( 5 ) . شعر در متن چنين است .